Nederlandse primeur: fluorescent licht maakt prostaatkanker zichtbaar tijdens operatie

chirurgen voeren een radicale prostatectomie uit met behulp van een fluorescent middel
18 augustus 2020

Voor het eerst in Nederland is tijdens een operatie prostaatkanker zichtbaar gemaakt met behulp van een fluorescent middel. De nieuwe operatietechniek werd toegepast in het Antoni van Leeuwenhoek (AVL) – onderdeel van het Prostaatkankernetwerk Nederland.

De operatie maakte onderdeel uit van een studie naar de veiligheid van het gebruik van een nieuwe kleurstof om prostaatkanker zichtbaar te maken. Met een speciale camera worden de fluorescerende kankercellen tijdens de operatie zichtbaar gemaakt. Prostaatkanker is de meest voorkomende vorm van kanker bij Nederlandse mannen. Jaarlijks krijgen 13.600 mannen de diagnose prostaatkanker.

Grote stap in nauwkeurigheid prostaatkankerchirurgie

Het AVL verwacht deze technieken in de toekomst meer te zullen toepassen om de kankercellen heel precies te kunnen opsporen en verwijderen, met behoud van omliggende zenuwen en organen. De eerste patiënten hebben de operatie veilig doorstaan. Pim van Leeuwen, uroloog in het Antoni van Leeuwenhoek: “Als het lukt om prostaatkanker heel specifiek zichtbaar te maken tijdens de operatie, nemen we een grote stap in de nauwkeurigheid van prostaatkankerchirurgie”.


Radicale prostatectomie

Niet-uitgezaaide prostaatkanker kan worden behandeld door het operatief verwijderen van de prostaat (radicale prostatectomie). Deze operatie is succesvol wanneer de volledige tumor is verwijderd en er ook behoud blijft van de seksuele functie en urinecontinentie. In 20% van deze prostaatkankeroperaties vindt er echter een onvolledige tumorverwijdering plaats. Het toepassen van fluorescent licht zou dit percentage sterk omlaag kunnen brengen.


OTL78

De patiënten in deze studie kregen het nieuwe middel (OTL78: een fluorescerende stof die specifiek aan het prostaatkanker specifieke eiwit-PSMA bindt) kort voor de operatie per infuus toegediend, waarna het alle prostaatkankercellen in het operatiegebied kleurde. In het onderzoek werd ook bekeken of tijdens de operatie de prostaatkanker en eventuele lymfeklieren beter zichtbaar zijn dan met het blote oog. De operateur zou dan beter onderscheid kunnen maken tussen kwaadaardig (kanker) en goedaardig weefsel van de prostaat.


Samenwerking met CHDR en LUMC

Voor dit onderzoek werkt het AVL – onderdeel van het Prostaatkankernetwerk Nederland - samen met het Centre for Human Drug Research (CHDR) en het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC). Het CHDR en LUMC leveren het nieuwe middel OTL78 en de speciale fluorescentie camera aan het Antoni van Leeuwenhoek. Eind van het jaar hoopt het AVL voldoende patiënten te hebben behandeld om meer te kunnen zeggen over de bruikbaarheid van de stof.


Deel dit artikel op social media

Gerelateerde artikelen